Габдол Сланов - гордость Прикаспия

Габдол Сланов – гордость ПрикаспияРодился 15 сентября 1911 года в Кызылкогинском районе Атырауской области. Окончив школу, Габдол работал на нефтепромысле в Макате. В 1930 году он уезжает в Алмату. В апреле 1931 года Г.Сланов был принят на работу в редакцию газеты «Енбекші қазақ» (теперь «Егемен қазақстан»), где до осени 1940 года был литературным сотрудником, а потом заведующим отдела. В эти годы написал замечательные рассказы, очерки, фельетоны, развивалось его журналистическое мастерство.

В 1938 году вышел в свет сборник, рассказов и очерков Габдола Сланова «Летопись времени». А в 1939 году вышла повесть «Поток мечты», которая получила премию на республиканском конкурсе, посвященного двадцатилетию Ленинского комсомола и в 1940 году была издана отдельной книгой. Следующее произведение Г.Сланова «Дөң асқан» вышел в свет в 1941 году, роман в 1958 и 1965 годах дважды был печатан на русском языке под названием «Степь да степь».

Произведения Г.Сланова наравне с произведениями М.Ауэзова, С.Муканова, Г.Мусрепова способствовал становлению и развитию многоплановой казахской прозы. И сам автор стал широко известным писателем. Через несколько лет в 1945 году выходит его роман, посвященной жизни нефтяников Эмбы в годы Великой Отечественной войны. Он назван «Жанартау». Роман этот считается первым художественным произведением в казахской литературе, посвященным нефтяникам Казахстана, рабочему классу.

В 1949 году писатель написал повесть «Кең өріс», а в 1954 году было отредактировано и издано как роман под названием «Приволье», позже вышел на русском языке. 1963 году был написан роман «Буйное русло», посвященный становлению рабочего класса Семиречья. Этот роман тоже вышел на русском языке. Последний, но не законченный роман писателя «Айқайтас». Г.Сланов успешно работал не только в жанре прозы, он также был блестящим очеркистом, настоящим публицистом, ярким журналистом, написал много очерков, проблемных статей, которые вошли в собрание сочинений в 6-томах, изданное после его смерти.

Г.Слановым написана драма, посвященная легендарному акыну и батыру Махамбету. Эта пьеса была поставлена на сценах академического театра им. М.Ауэзова и нашего межобластного драматического театра. Писатель занимался в области переводческий деятельности, перевел на казахский язык роман А.Фадеева «Молодая гвардия».

    Сланов Ғ. Бесжылдықтың өрендері: Әңгіме, очерктер жинағы. – Алматы, 1951.–223бет.
    Сланов Ғ. Шалқар: Роман. – Алматы: Қазмемкөркемәдеббасс, 1954. – 336 бет
    Сланов Ғ. Азамат: Әңгімелер. – Алматы,1966. – 100 бет.
    Сланов Ғ. Замана шежіресі: Жазушы жазбаларынан. – Алматы, 1970. – 296 бет.
    Сланов Ғ. Шығармалар жинағы. Алты томдық. – Алматы, 1977.
    Т.1: Дөң асқан: Роман. Махамбет: Пьеса. – 380 бет.
    Сланов Ғ. Шығармалар жинағы: Алты томдық. – Алматы, 1978.
    Т.2: Асау арна: Роман, очерктер. – 440 бет.
    Т.3: Повестер. – 1979. – 456 бет.
    Сланов Ғ. Алты томдық шығармалар жинағы. – Алматы: Жазушы, 1981.
    Т.4: Шалқар: Роман: Очерктер және әңгімелер. – 488 бет.
    Т.5: Жанартау: Роман, очерктер, мақалалар. – 444 бет.
    Т.6: Айқас тас: роман, очерктер, мақалалар. – 392 бет.
    Сланов Ғ. Тау алыстаған сайын биік //Мұхтар Әуезов туралы естеліктер. – Алматы: Жазушы, 1997. – 271-276 бет.
    Сланов Ғ. Ана тіліміз көркейе берсін: Тіл мәдениеті мәселесі //Жұлдыз. – 1998. - №1. – 199-201 бет.
    Сланов Ғ. Қаныш Сәтпаев //Абай. – 1999. - №2. – 41-42 бет.

    Әуезов М. Әр жылдар ойлары. – Алматы: Жазушы, 1959. – 554 бет.
    Нұртазин Т. Жазушы және өмір. – Алматы: ҚМКӘБ, 1960. – 372 бет.
    Жұмалиев Қ. Стиль – өнер ерекшелігі. – Алматы: Жазушы, 1966. – 229 бет.
    Кенжебаев Б. Шындық және шеберлік. – Алматы: Жазушы, 1966. – 263 бет.
    Оразалинов С. Шындық және көркемдік шешім: Монография. – Алматы: Жазушы, 1977. – 200 бет.
    Сәрсенбаев Ә. Нұрлы дүние: Ұстаздар мен тұтастар. – Алматы, 1981
    Бердібаев Р.Замана сазы. – Алматы: Жазушы, 1985. – 320 бет
    Кәкішев Т. Дәуір дидары. – Алматы: Жазушы, 1985. – 3003 бет.
    Қожакеев Т. Жанр сипаты. – Алматы: Мектеп, 1985. – 216 бет.
    Бекбергенов М. Дүбірлі дәуір шежіресі. – Алматы: Жалын, 1987. – 171 – 175 бет.
    Дәдебаев Ж. Өмір шындығы және көркемдік шешім. – Алматы: Ғылым, 1991. – 208 бет.
    Нұрғалиев Р. Арқау. – Алматы: Жазушы, 1991. – 576 бет.
    Қабдолов З. Сөз өнері. – Алматы: Қазақ университеті, 1992. – 352 бет.
    Қирабаев С. Әдебиетіміздің ақтандық беттері. – Алматы: Білім, 1995. – 288 бет.
    Майтанов Б. Қазақ романы және психологиялық талдау. – Алматы: Санат, 1996. – 336 бет.
    Базарбаев М. Замана тудырған әдебиет. – Алматы: Ғылым, 1997. – 504 бет.
    Бисенғали З. ХХ ғасыр басындағы қазақ романы. – Алматы: Өлке, 1997. – 268 бет.
    Жұмабаева Г. Ғабдол Сланов шығармаларындағы замана шындығы.: Филология ғылымының кандид. ғылыми дәрежесін алу үшін дайынд. диссерт-ң авторефераты. – Алматы, 1999. – 30 бет.
    Оразалинов С. Қажырлы талант //Жұлдыз. – 1981. - №10. – 218-221 бет.
    Байтанаев А. Бір жолға қол алыспай – ақ қояйықшы //Жұлдыз. – 1988. - №5. – 192 – 199 бет.
    Қайсенов Қ. Естен кетпес есімдер //Қазақ әдебиеті. – 1988. – апр. – 4-5 бет.
    Нұршайықов Ә. Екі хат //Жұлдыз. – 1989. - №6. – 51-78 бет.
    Қорқытов Б. Төрт хаттың сыры.: Ғабдол Слановтың 80 жылдығы алдында //Атырау. – 1991. – 8 тамыз
    Қазыбаев С. Есімі оның еңселі: Ғабдол Слановтың 80 жылдығына орай // Атырау. – 1991. – 14 қыркүйек
    Мәжитов М. Биіктей берер бір тұлға //Қазақ әдебиеті. – 1991. – 22 қараша
    Тоғашев Ж. Бастауын алып бұлақтан .: Жазушы Ғабдол Слановтың рухына //Атырау. – 1992. – 11 сәуір
    Дүтбаева Қ. Жаны жайдары адам еді: Ғ.Слановтың 80 жылдығы қарсаңында //Атырау. – 1992. – 22 ақпан
    Сағи Қ. Аңсап елді келгенде...: Көрнекті қаламгер Ғабдол Слановтың туғанына – 80 жыл //Көкжиек. – 1992. – мамыр. - №3.
    Сәлімгереев Н. Жолсапарда: Жазушы Ғ.Слановтың 80 ж. қарсаңында //Атырау. – 1992. – 13 мамыр
    Қожакеев Т. Ғаб – сын – сықақшы //Қазақ әдебиеті. – 1992. – 29 мамыр
    Әбуталиев Н. Қаламгердің қоңыр әуені //Халық кеңесі. – 1992. – 5 маусым
    Жантасов Ж. Есімі еліне қастерлі //Атырау. – 1992. – 16 маусым
    Қазыбайұлы С. Заман шежіресін шерткен жан еді //Атырау. – 1992. – 16 маусым
    Садықова А. Шығарма арқауы ауыл өмірі //Атырау. – 1992. – 16 маусым
    Сара сөздің сарбазы.: Жазушы Ғ.Слановтың туғанына 80 жыл толуына орай //Атырау. – 1992. – 16 маусым
    Түгелбаев С. Қарымды қаламгер //Егеменді Қазақстан. – 1992. – 16 маусым
    Юсупов Қ. Адам тағдыры туралы толғау //Атырау. – 1992. – 16 маусым
    Ғұбайдуллин С. Тіл тылсымын тербеткен //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Ғұмаров Д. Өзіңнен тәлім алдым //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Далбаев М. «Тарттық Тайсоғанға...» //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Демегенов Б. Есімде қалған бір сәт //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Жүсіп Қ. Ғабдол және даңқ //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Жұмабаева Г. Жазушының тұңғышы //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Зекен Х. Тайсойған тарланы //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Исанова А. Дала жыршысы //Атамекен. – 1992. – 27 маусым
    Күншуақова О. Жазушының көшпелі мұражайы //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Қасымов Б. Қаламгердің шетен қалпағы.: Естелік // Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Лұқпанов М. Ғабдол жездем еді //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Нұршаев Е. Дархан дала жыршысы: [Қызылқоға ауд. әкімі Е.Нұршаевпен жазушының 80 жылдығын тойлау жайлы әңгіме] /әңгімелескен. Қ.Смадияров //Атырау. – 1992. – 27 маусым
    Өтемағанбетова Р. Жазушыны тасыған жүргізуші: Естелік //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Сәрсенғалиев Қ. Әсерге толы бір күн //Қызылқоға. – 1992. – 27 маусым
    Қабдел Қ. Қаламгер халық жадында //Егемен Қазақстан. – 1992. – 1 шілде
    Смадияров Қ., Теміров А. Жарқ етті көкте бір жұлдыз //Атырау. – 1992. – 1 шілде
    Демегенов Б. Жазушымен кездесудің бір сәті //Қазақ әдебиеті. – 1992. – 31 шілде
    Кәрімұлы М. Той өтті, Тайсойғанды дүбірлетіп...: [Қазақ жазушысы Ғ.Слановтың 80 жылдығы] //Ақиқат. – 1992. -№9. – 75-76 бет.
    Қожакеев Т. Ғабдол Сланов журналист //Жалын. – 1992. -№11-12. – 59-62 бет.
    Жұмабаева Г. Дөң асқан қаламгер: Ғабдол Слановтың өмірбаяны мен шығармашылығы хақында //Жалын. – 1996. - №9-10. – 272-278 бет.
    Жұмабаева Г. Журналистикадан қанат қаққан: [Ғ.Слановтың 85 жылдығына орай] //Атырау. – 1996. – 8 қазан
    Жұмабаева Г. Дөң асқан қаламгер: [Ғ.Слановтың өмірбаяны мен шығармашылығы хақында] //Жалын. – 1996. -№9-10. – 272-278 бет.
    Жұмабаева Г. «Ауыр еңбек – ең досың»: [Ғ.Слановтың шығармашылығы туралы] //Ақиқат. – 1996. - №11. – 91-92 бет.
    Жұмабаева Г. Романға барар жол: [Ғ.Слановтың «Дөң асқан» романы туралы] //Қазақ тілі мен әдебиеті. – 1997. - №1-2. – 207-111 бет.
    Шын жүйріктің көсіле шапқаны //Қазақстан мұғалімі. - №13.
    Қорқытов Б. Хат сөйлейді: Ғ.Слановтың 90 жылдығы қарсаңында //Атырау. – 2001. – 10 сәуір
    Қорқытов Б. Алысқа тартар тарлан еді: Ғ.Слановтың туғанына 90 жыл //Ата мекен. – 2001. - №33.
    Қорқытов Б. Алысқа тартар тарлан еді: Ғ.Слановтың туғанына 90 жыл //Ата мекен. – 2001. – маусым. - №33.
    Иманғалиұлы Р. «Алтынның қолда барда қадірі жоқ...» [Жазушы Ғ.Слановтың туғанына 90 жыл толуына орай] //Атырау. – 2001. – 9 тамыз
    Қожакеев Т. Сарбұлақ; Достық әзілдер; Эпиграмма : Өлең топтамалары.: Көрнекті жазушы Ғабдол Слановтың туғанына 90 жыл //Ана тілі. – 2001. – 11 қазан. - №41.
    Қорқытов Б. Алысқа тартар тарлан еді: Ғ.Слановтың туғанына 90 жыл //Ата мекен. – 2001. - №33.
    Қайсенов Қ. Қайран, Ғабдол аға...: Естелік. Алғыс //Қазақ әдебиеті.- 2002. – 23 тамыз. - №34.
    Хасан С. Слановпен қауышу: [Классик жазушы Ғ.Слановтың 90 жылдығына орай] //Жұлдыз. – 2002. - №8. – 188 – 192 бет.
    Қожакеев Т. Орындалмаған арман: (Махамбет ақын – Ғабдол Сланов мұрасында) //Парасат. – 2003. - №9. – 8-9 бет.
    Жантасов Ж. Дети Тайсогана: К 80-летию писателя //Прикаспийская коммуна. – 1992. – 18 февраля
    Жантасов Ж. Летописец земли родной: К 80-летию со дня рождения писателя Г.Сланова //Прикасп. коммуна. – 1992. – 20 мая.